ธัมมโชติ AI ต่างจากระบบค้นข้อมูลแบบเดิมๆ อย่างไร
ตอบ :
ระบบค้นข้อมูลแบบเดิมๆ ต้องใช้คำค้นหาให้ตรงกับข้อมูลจริงถึงจะหาเจอ แต่ระบบ AI จะเข้าใจความต้องการของเราจากความหมายของคำถามหรือคำสั่ง (แม้แต่การถามด้วยภาษาอื่นๆ เช่น ภาษาอังกฤษ) แล้วรวบรวมความรู้จากแหล่งข้อมูลทั้งหมดมาสรุปให้เรา (ด้วยภาษาตามที่เราตั้งค่าเอาไว้) พร้อมอ้างอิงต้นฉบับในแต่ละจุด จึงสะดวก รวดเร็ว ประหยัดเวลาในการหาความรู้อย่างมาก และได้ข้อมูลที่ทั่วถึง ครบถ้วน รอบด้าน
ถาม :
ธัมมโชติ AI ต่างจากการถาม AI แบบปกติอย่างไร
ตอบ :
AI ปกติจะถูกเทรนจากแหล่งข้อมูลจำนวนมากในอินเตอร์เน็ต ซึ่งมีข้อมูลที่หลากหลายมาก มีทั้งข้อมูลที่ตรง และที่ขัดแย้งกับพระไตรปิฎก ยากที่คนทั่วไปจะแยกได้ แต่ ธัมมโชติ AI ใช้ฐานข้อมูลแบบเฉพาะเจาะจง อ้างอิงกับพระไตรปิฎกโดยตรง และมีลิ้งค์อ้างอิงให้ตรวจสอบข้อความต้นฉบับอีกด้วย ความน่าเชื่อถือจึงต่างกัน
ถาม :
จะมั่นใจได้อย่างไรคะ ว่าจะไม่บิดเบี้ยวคลาดเคลื่อนจากคำสอนหรือการตรัสรู้ขององค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้าในปัญญาธิกะที่เป็นไปทั้งในปรมัตถสัจจะและสมมุติสัจจะ และปฏิปทาว่าด้วยสัพพัญญุตญาณในองค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้า
ตอบ :
ขอตอบเป็นข้อๆ ดังนี้ครับ
- ในแง่ฐานข้อมูลทั้งหมดที่ใช้ (แหล่งข้อมูล)
นอกจากฐานข้อมูลหลัก คือพระไตรปิฎกแล้ว ยังรวมถึงเนื้อหา ความรู้ต่างๆ จากเว็บพระไตรปิฎกออนไลน์ (tripitaka-online.blogspot.com) อาทิเช่น - พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์ โดย สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ประยุทธ์ ปยุตฺโต)
- หนังสือมิลินทปัญหา
- ธัมมโชติ-เรียนลัดพระไตรปิฎก
- รวมถึงคำถาม/คำตอบต่างๆ อีกด้วย
ซึ่งถ้าท่านไม่เชื่อมั่นในฐานข้อมูลไหน ก็สามารถเลือกติ๊กเฉพาะเล่มที่ท่านเชื่อมั่นได้เอง ในหน้า notebooklm (หน้าสนทนากับ AI) ในแท็บแหล่งข้อมูลเลยครับ - การตอบของ AI นั้น จะตอบด้วยการรวบรวมข้อมูลจากแหล่งข้อมูลทั้งหมดที่ท่านเลือกไว้ นำมาประมวลผล แล้วสรุปเป็นคำตอบออกมา โดยจะมีเลขอ้างอิงกำกับเอาไว้ด้วยครับ เมื่อคลิกที่เลขอ้างอิง จะเป็นการเปิดข้อความต้นฉบับขึ้นมา ซึ่งท่านสามารถตรวจสอบได้ด้วยตนเองว่า คำตอบในส่วนนั้นมาจากแหล่งข้อมูลไหน และข้อความในต้นฉบับมีว่าอย่างไร
- สำหรับฐานข้อมูลหลักที่ใช้ คือ พระไตรปิฎกฉบับมหามกุฏราชวิทยาลัย กับ พระไตรปิฎกฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ขออธิบายดังนี้ครับ
ไม่สามารถยืนยันได้อย่างสมบูรณ์นะครับว่าพระไตรปิฎกที่มีอยู่ในปัจจุบันไม่ว่าฉบับไหน มีเนื้อหาที่ตรงกับคำสอนของพระพุทธเจ้า หรือเป็นคำสอนดั้งเดิมของเถรวาทแบบ 100% ไม่ผิดเพี้ยน (พระไตรปิฎกภาษาไทยแต่ละฉบับมีเนื้อหาที่เป็นแกนหลักเหมือนกัน แต่ต่างกันที่สำนวนการแปล) บอกได้แต่เพียงว่าพระไตรปิฎกของเถรวาททั้งฉบับมหามกุฏฯ ฉบับมหาจุฬาฯ และฉบับอื่นๆ ไม่ว่าในภาษาใด เป็นหนังสือที่น่าเชื่อถือที่สุดว่าเป็นคำสอนดั้งเดิมของเถรวาท และของพระพุทธเจ้าครับ (ซึ่งเถรวาทนั้นถือได้ว่าเป็นนิกายที่รักษาคำสอนของพระพุทธเจ้าไว้ได้มากที่สุด จนแทบไม่เปลี่ยนแปลงอะไรเลย ต่างจากนิกายอื่นที่ปรับตัวไปตามสถานการณ์)
ทั้งนี้เพราะหลังจากพระพุทธเจ้าปรินิพพานและมีการสังคายนาคือสรุปรวบรวมคำสอนของพระพุทธเจ้าเป็นหมวดหมู่แล้วนั้น ไม่มีการบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษรเอาไว้ แต่ใช้วิธีท่องจำปากต่อปาก รุ่นสู่รุ่น สืบทอดกันมาอีกหลายร้อยปี จนพระพุทธศาสนาถูกเผยแพร่สู่ประเทศศรีลังกา
แล้วภายหลังจึงมีการบันทึกพระไตรปิฎกลงเป็นลายลักษณ์อักษรเป็นครั้งแรกโดยบันทึกเป็นภาษาสิงหล (ภาษาของชาวศรีลังกา) ครับ
หลังจากนั้นประมาณ พ.ศ. 900-1000 พระพุทธโฆษาจารย์ภิกษุชาวอินเดียจึงเดินทางไปที่ศรีลังกา เพื่อแปลพระไตรปิฎกภาษาสิงหลกลับเป็นภาษาบาลี แล้วเผาพระไตรปิฎกฉบับภาษาสิงหลทิ้งไป
ซึ่งการสืบทอดแบบปากต่อปากในหลายชั่วอายุคน การแปลจากภาษาบาลีเป็นภาษาสิงหล หรือแม้แต่การแปลจากภาษาสิงหลกลับเป็นภาษาบาลีแล้วเผาทำลายต้นฉบับภาษาสิงหลทิ้งไปนั้น (ซึ่งทำให้ไม่สามารถตรวจสอบความถูกต้องในการแปลครั้งนั้นได้อีก) ไม่มีใครรับรองได้ว่าเนื้อหาต่างๆ จะถูกต้องสมบูรณ์ 100% โดยไม่มีข้อผิดพลาดและไม่มีการแทรกสอดความเชื่อส่วนตัวของผู้สืบทอดเข้าไปเลยนะครับ
ซึ่งสิ่งต่างๆ เหล่านี้ก็เป็นจุดที่ผู้ที่ไม่เห็นด้วยกับพระไตรปิฎกในจุดต่างๆ นำมาใช้เป็นเหตุผลในการปฏิเสธเนื้อหาที่ไม่ตรงกับความเห็นของตน โดยคิดว่าเป็นสิ่งที่มีการแทรกเข้าไปภายหลังไม่ใช่คำสอนแท้ดั้งเดิม
ดังนั้น ผู้ที่ศึกษาพระไตรปิฎกก็ต้องศึกษาให้กว้างขวาง คือศึกษาหลายๆ พระสูตรประกอบกันให้มากที่สุดนะครับ เพื่อให้เข้าใจอย่างถ่องแท้ว่าธรรมะของพระพุทธเจ้านั้นมีแนวทางที่เป็นหลักอย่างไรกันแน่ จะได้ใช้วิจารณญาณได้อย่างถูกต้องและมั่นใจได้ว่าตนเองมีความเข้าใจพระธรรมได้อย่างถูกต้องแท้จริง โดยไม่ถูกความเห็นดั้งเดิมของตน (ซึ่งอาจจะถูกหรือผิดก็ได้) รวมถึงความเชื่อของสังคมครอบงำหรือหลอกเอา
แต่ก็แน่นอนครับว่าไม่มีคัมภีร์ไหนจะน่าเชื่อถือว่าตรงกับพุทธพจน์มากเท่าพระไตรปิฎกอีกแล้ว